Μια από τις πιο τραγικές στιγμές της ιστορίας του Αγρινίου είναι η εκτέλεση 120 πατριωτών στις 14 Απριλίου 1944 από τους Γερμανούς κατακτητές και τους Έλληνες συνεργάτες τους στην Αγία Τριάδα Αγρινίου.
Στο μνημείο που στέκεται, πολλάκις βανδαλισμένο από ορισμένους νεαρούς που δεν σεβάστηκαν την θυσία αυτών των ανθρώπων αλλά και πολλών ακόμη, για να μπορούν σήμερα να κυκλοφορούν ελεύθεροι, βρίσκεται πίσω από την Αγία Τριάδα. Σύμφωνα με το ΤΕΕ Αιτωλοακαρνανίας και την πρόταση της ομάδας εργασίας που συνέταξε για την παρέμβαση και την αποκατάσταση του μνημείου των 120, αλλά και την ανάδειξη του, αντιλαμβάνεται κανείς ότι η πρόθεση τόσο του ΤΕΕ όσο και της δημοτικής αρχής είναι στην σωστή κατεύθυνση.
Ένας τέτοιος τόπος θυσίας φυσικά δεν θα έπρεπε να περιμένει τόσα χρόνια για να αναβαθμιστεί αλλά όπως λέει κι ο σοφός λαός «κάλλιο αργά παρά ποτέ».
Η δημοπράτηση του έργου αναμένεται να ολοκληρωθεί μέσα στην άνοιξη, ενώ το έργο φέρει τον τίτλο ««Ανάδειξη & εξωραϊσμός του μνημείου των 120 στην Αγ. Τριάδα Αγρινίου».
Ο προϋπολογισμός του έργου είναι 300 χιλ ευρώ και χρηματοδοτείται από ιδίους πόρους του δήμου Αγρινίου.
Αξίζει να σημειωθεί ότι όλες οι παρατάξεις του Δημοτικού Συμβουλίου Αγρινίου συμφώνησαν στην ανάδειξη αυτού παραμελημένου μνημείου.
Ο ρόλος του ΤΕΕ Αιτωλοακαρνανίας
Σύμφωνα με την πρόταση του ΤΕΕ «Η παρούσα εργασία συντάχθηκε από ομάδα εργασίας Αρχιτεκτόνων και Πολιτικών Μηχανικών, η οποία συστήθηκε με απόφαση της Δ.Ε. του ΤΕΕ Αιτωλοακαρνανίας, κατόπιν αιτήματος της Πανελλήνιας Ένωσης Αγωνιστών Εθνικής Αντίστασης και Δημοκρατικού Στρατού Ελλάδος – Παράρτημα Αγρινίου με αντικείμενο τους τρόπους ανάδειξης και εξωραϊσμού του Μνημείου των 120 εκτελεσμένων τη Μεγάλη Παρασκευή του 1944, το οποίο βρίσκεται στο Αγρίνιο, στην περιοχή της Αγίας Τριάδας λαμβάνοντας υπόψη την υπ΄αριθμ. 130/2019 Απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου Αγρινίου με θέμα:
«Εκτέλεση εργασιών για την αναδιαμόρφωση του μνημείου στον τόπο θυσίας των 120 εκτελεσθέντων» και τον εντοπισμό προβλημάτων που σχετίζονται με τα υφιστάμενα υλικά, τη λειτουργικότητα και τις ελλείψεις που εντοπίζονται στον χώρο.
Με την παρούσα εργασία, μετά την περιγραφή της υφιστάμενης κατάστασης, τον εντοπισμό προβλημάτων λειτουργικότητας, προσβάσεων – φωτισμού και ανάδειξης αυτού καθαυτού του γεγονότος της εκτέλεσης των 120, προτείνονται μια σειρά επεμβάσεων για τη βελτίωση του χώρου στο σύνολό του, με διατήρηση κατά το δυνατόν των αρχιτεκτονικών στοιχείων που μπορούν να διατηρηθούν, αλλά ταυτόχρονα ενσωματώνοντας νέα σύγχρονα στοιχεία με σκοπό την ανάδειξη του μνημείου και της σημασίας του στην Ιστορία του Τόπου».
Από την πλευρά του δήμος Αγρινίου ανέλαβε η πρόταση του ΤΕΕ να γίνει από τις δικές του υπηρεσίες μελέτη εφαρμογής, ώστε το έργο να προχωρήσει.
Ο Δήμος Αγρινίου εξάλλου φιλοδοξεί να γίνει το μνημείο πολύ πιο λειτουργικό και να διατηρηθεί η ιστορική μνήμη.
Σύμφωνα με το ΤΕΕ :
- Η οργάνωση του χώρου ουσιαστικά στρέφει τα νώτα της στην οδό Ρήγα Φεραίου. Παρά τις προσπελάσεις από τα δυτικά και βόρεια του χώρου, η ολική διαμορφωτή είναι δυσπρόσιτη και ταυτόχρονα απρόσωπη από τους περαστικούς του κεντρικού δρόμου. Είναι επίσης εμφανής η δημιουργία μονοπατιών στο χώρο πρασίνου από νεαρούς κυρίως χρήστες του χώρου στη νοτιοδυτικά και νοτιοανατολική γωνία, παρά την ύπαρξη στηθαίων.
Άποψη της πλατείας των 120 από ΝΔ και την οδό Ρήγα Φεραίου. Διακρίνεται το μονοπάτι που έχει ανοιχτεί από τους νεαρούς χρήστες
Προβλήματα κατασκευής.
- Το μωσαϊκό δάπεδο παρουσιάζει ρηγματώσεις σε όλο το εύρος κάλυψης
- Εκτενείς φθορές στον χρωματισμό των στηθαίων έχουν ως αποτέλεσμα την αποκάλυψη του σκυροδέματος.
Επειδή το μνημείο αναφέρεται τόσο στους τρεις απαγχονισμένους αγωνιστές της κεντρικής πλατείας όσο και στους εκτελεσθεντες στο χώρο της Αγίας Τριάδας, προτείνεται μια μικρή διαφοροποίηση στον τρόπο αναγραφής των ονομάτων, η οποία έχει και χρονολογική σημασία.
Στην πρώτη από αριστερά πλάκα θα γραφούν τα ονόματα των τριών απαγχονισμένων (Χρήστος Σαλάκος, Παναγιώτης Σούλος, Αβραάμ Αναστασιάδης) με αναφορά στην ημέρα εκτέλεσης της 14ης Απριλίου, Μεγάλη Παρασκευή 1944.
Στη συνέχεια θα γίνεται μνεία των εκτελεσθέντων στην Αγία Τριάδα με αλφαβητική σειρά, και με μόνη διαφοροποίηση του ονόματος της Κατίνας Χατζάρα., ως μόνης γυναίκας μεταξύ 119 ανδρών.
Η επιλογή του υλικού κατασκευής των πλακών πρέπει να είναι τέτοια που να εγγυάται την κατά το δυνατόν αφθαρσία, αλλά και την επαναφορά στην αρχική κατάσταση σε περίπτωση βανδαλισμών με spray. Για το υλικό κατασκευής των πλακών προτείνονται οι παρακάτω λύσεις:
- Κατασκευή από πλάκες μαύρου χάλυβα πάχους τουλάχιστον 20 Στην
περίπτωση αυτή τα γράμματα θα είναι εγχάρακτα και μέχρι βάθους 6-8 mm με τεχνολογία laser.
Τα ονόματα των φονευθέντων στο ground zero στις 9/11/2001 στη Νέα Υόρκη.
- την κατασκευή από χυτευμένες πλάκες ορείχαλκου με εσώγλυφα γράμματα. Η εμπειρία από βανδαλισμούς μπρούτζινων αγαλμάτων και μνημείων στην πόλη έχει αποδείξει ότι μπορεί να γίνει επιτυχής ανάταξη της μορφής, και ότι υπάρχει η τεχνογνωσία για τεχνική παλαίωση των ορειχάλκινων επιφανειών των γλυπτών.
- εναλλακτικά προτείνεται η κατασκευή τους από πλάκες σκουρόχρωμου γρανίτη με εγχάρακτα γράμματα από παντογράφο.
