Τους βασικούς άξονες πάνω στους οποίους μπορεί να οικοδομηθεί ένα νέο «τοπίο» για την Περιφερειακή Αυτοδιοίκηση, έθεσε ο Περιφερειάρχης Δυτικής Ελλάδας, Νεκτάριος Φαρμάκης, στην κοινή συνεδρίαση της ΚΕΔΕ και της ΕΝΠΕ, που πραγματοποιήθηκε σήμερα, Δευτέρα 28 Απριλίου 2025, στην Αθήνα, παρουσία της πολιτικής ηγεσίας του Υπουργείου Εσωτερικών και του συνόλου των εκπροσώπων των Δήμων και των Περιφερειών της χώρας.
«Σήμερα έχουμε τη μεγάλη ευκαιρία να χαράξουμε τους εθνικούς άξονες του αύριο και αισθάνομαι ότι δεν πρέπει να τη χάσουμε. Ας δώσουμε στην Ελληνική Αυτοδιοίκηση την “ενέργεια” που χρειάζεται, για να λάμψει η χώρα» τόνισε μεταξύ άλλων ο κ. Φαρμάκης, θέτοντας τέσσερις άξονες, ενόψει της αναμόρφωσης του Κώδικα Αυτοδιοίκησης.
Ειδικότερα, ο Περιφερειάρχης Δυτικής Ελλάδας, που ήταν και ο εισηγητής εκ μέρους της ΕΝΠΕ για τον Κώδικα Αυτοδιοίκησης, εστίασε στα ζητήματα: α) ξεκάθαρων αρμοδιοτήτων μεταξύ φορέων και υπηρεσιών, β) δημιουργίας πηγών ιδίων πόρων για τις Περιφέρειες, γ) εκσυγχρονισμού και απλοποίησης των ελέγχων νομιμότητας και δ) θεσμικής και καταστατικής θωράκισης των αιρετών της αυτοδιοίκησης.
«Τώρα είναι η ώρα να ξεπεράσουμε μια και καλή, τα δειλά και αποσπασματικά βήματα που έγιναν στο παρελθόν και να προχωρήσει η ελληνική αυτοδιοίκηση στον δρόμο της σύγχρονης ευρωπαϊκής πραγματικότητας, τελικά στον δρόμο που δείχνει ο κυρωμένος από το Ελληνικό Κοινοβούλιο, Ευρωπαϊκός Χάρτης Τοπικής Αυτονομίας, αλλά και το άρθρο 102 του Ελληνικού Συντάγματος» υπογράμμισε ο κ. Φαρμάκης, που στο ζήτημα των αρμοδιοτήτων, ανέφερε μεταξύ άλλων πως «εμείς στις Περιφέρειες και “αγαπάμε την ευθύνη” όπως έγραψε ο Καζαντζάκης, αλλά και την επιζητούμε. Ωστόσο, αυτή η ευθύνη δεν μπορεί να μοιράζεται, να επικαλύπτεται, να γίνεται μπαλάκι μεταξύ φορέων και υπηρεσιών».
Σε ότι αφορά την χρηματοδότηση των Περιφερειών, ο Περιφερειάρχης Δυτικής Ελλάδας, σημείωσε πως η άμεση εξάρτηση από το κράτος, στερεί αυτονομία δράσης και αναφέρθηκε σε προτάσεις, όπως για παράδειγμα, το ενδεχόμενο δημιουργίας ανταποδοτικών τελών από εργοτάξια και μονάδες που παράγουν όχληση και περιβαλλοντική επιβάρυνση ή από τις συμβάσεις μελετών και έργων ή από τις εκμισθώσεις ιχθυοτροφείων και βοσκήσιμων γαιών. «Οι Περιφέρειες πρέπει να αποκτήσουν αυτόνομες πηγές χρηματοδότησης, ώστε να μην περιμένουν τα πάντα από το κράτος, αλλά και να μπορούν να πολλαπλασιάσουν το έργο τους ως πυλώνες ανάπτυξης, αλλά και κοινωνικής συνοχής» επεσήμανε.
Ως προς το ζήτημα των ελέγχων, έκανε λόγο για ένα γραφειοκρατικό και δυσκίνητο σύστημα που δεν εξυπηρετεί τις σημερινές ανάγκες για ταχύτητα και αποτελεσματικότητα, προτείνοντας τη σύσταση ενός ειδικού οργάνου – ενδεχομένως υπό τη μορφή Ανεξάρτητης Αρχής – που θα μπορεί να λειτουργεί ως «υπηρεσία μίας στάσης» για το σύνολο των απαιτούμενων ελέγχων. Επίσης, έθεσε το ζήτημα των αρμοδιοτήτων που μοιράζονται μεταξύ υπουργείων και κρατικών υπηρεσιών, σημειώνοντας ότι «πολλές φορές πρέπει να τρέχουμε από υπουργείο σε υπουργείο και από υπηρεσία σε υπηρεσία» και υπογραμμίζοντας την ανάγκη για τη δημιουργία ενός φορέα που θα λειτουργεί ως συνδετικός κρίκος μεταξύ κεντρικής εξουσίας και αυτοδιοίκησης.
Ακόμα, ο κ. Φαρμάκης σημείωσε ότι πρέπει να υπάρξει θεσμική και καταστατική θωράκιση των αιρετών, προκειμένου να σταματήσουν οι πολλές προσχηματικές καταγγελίες και η Δικαιοσύνη να μπορεί, με ταχύτητα και διαφάνεια, να εξετάζει όλες τις υποθέσεις. «Νομίζω ότι μπορούν να βρεθούν τρόποι ώστε και η Δικαιοσύνη να απαλλαγεί από έναν σημαντικό όγκο υποθέσεων που τελικά αποδεικνύεται ότι δεν έχουν λόγο ύπαρξης, αλλά και εμείς οι αιρετοί να μην αισθανόμαστε ότι κάθε βήμα μας γίνεται σε κινούμενη άμμο» είπε.
Κλείνοντας την τοποθέτησή του, ο κ. Φαρμάκης αναφέρθηκε και στην επικείμενη αλλαγή του εκλογικού νόμου, σημειώνοντας ότι στον βαθμό που διασφαλίζει την κυβερνησιμότητα των ΟΤΑ, θα μπορεί να γίνει αποδεκτός, καθώς όπως τόνισε, «δεν έχει σημασία εάν ο εκλογικός νόμος βολεύει ή όχι τον Φαρμάκη και δεν έχει τόσο μεγάλη σημασία πως θα εκλέγεται ο εκάστοτε Περιφερειάρχης ή Δήμαρχος, όσο ο Περιφερειάρχης και ο Δήμαρχος που θα εκλέγονται, να μπορούν να κάνουν δουλειά.
«Σημασία έχει πάντοτε η ίδια η Αυτοδιοίκηση και η δυνατότητά της να προσφέρει στον πολίτη, να διευρύνει τη δημοκρατία, να ανοίγει δρόμους προς το μέλλον. Και αυτοί οι δρόμοι προς το μέλλον, ξεκινούν πάντοτε από τις γειτονιές, τα χωριά και τις πόλεις για να φτάσουν να γίνουν εθνικοί άξονες» κατέληξε.
