Σε μια προσπάθεια να αλλάξει ο τρόπος με τον οποίο αντιμετωπίζονται οι αυτιστικοί ασθενείς στο νοσοκομειακό περιβάλλον, κινείται τα τελευταία χρόνια το Νοσοκομείο Αγρινίου, μέσα από τη συνεργασία της Νοσηλευτικής Υπηρεσίας με τον σύλλογο «Ανεμώνη».
Η Διευθύντρια της Νοσηλευτικής Υπηρεσίας, Ελπίδα Μπαρέ, και η πρόεδρος της «Ανεμώνης», Νίκη Πατσουράκη, μίλησαν στον ΔΥΤΙΚΑ FM 92,8 και στη Δήμητρα Λαοπόδη για τις δράσεις που έχουν πραγματοποιηθεί, τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν οι αυτιστικοί ασθενείς και τις αλλαγές που έχουν ήδη γίνει στο νοσοκομείο.
Όπως ανέφεραν, τα τελευταία χρόνια έχει υπάρξει σημαντική εξωστρέφεια της Νοσηλευτικής Υπηρεσίας, με δεκάδες εκπαιδευτικές δράσεις. Μάλιστα, όπως επισημάνθηκε, περισσότερες από 40 δράσεις έχουν πραγματοποιηθεί το τελευταίο διάστημα, με στόχο την εκπαίδευση του προσωπικού και τη βελτίωση της προσέγγισης των ασθενών.
Ιδιαίτερη θέση σε αυτή την προσπάθεια έχει η εκπαίδευση για τη διαχείριση αυτιστικών ασθενών.
Σε μία από τις δράσεις συμμετείχαν περίπου 260 εργαζόμενοι, αριθμός που, όπως σημείωσαν οι δύο γυναίκες, ξεπέρασε ακόμη και τις αρχικές προσδοκίες των διοργανωτών. Στόχος ήταν το προσωπικό να αποκτήσει όχι μόνο θεωρητική γνώση αλλά και βιωματική εμπειρία, ώστε να μπορεί να προσαρμόζει την προσέγγισή του στις ανάγκες ενός αυτιστικού ασθενούς.
«Το να το διαβάσεις είναι πολύ διαφορετικό από το να το δεις», ήταν το χαρακτηριστικό μήνυμα της Ελπίδας Μπαρέ, καθώς, όπως εξήγησε, η θεωρητική γνώση δεν αρκεί όταν ο επαγγελματίας υγείας καλείται να διαχειριστεί ένα πραγματικό περιστατικό.
Ένας διαφορετικός τρόπος προσέγγισης
Όπως εξήγησε η Νίκη Πατσουράκη, ο αυτιστικός ασθενής μπορεί να δυσκολεύεται ιδιαίτερα όταν αλλάζει το καθημερινό του πρόγραμμα ή βρίσκεται σε ένα άγνωστο και έντονα φορτισμένο περιβάλλον, όπως ένα νοσοκομείο.
Για τον λόγο αυτό, το ζητούμενο δεν είναι να αλλάξουν τα ιατρικά πρωτόκολλα, αλλά να αλλάξει ο τρόπος προσέγγισης.
«Ένα βήμα πίσω», όπως χαρακτηριστικά ειπώθηκε στη συνέντευξη, μπορεί να είναι αρκετό ώστε ο επαγγελματίας υγείας να αντιληφθεί ότι απέναντί του έχει έναν ασθενή που χρειάζεται διαφορετικό τρόπο επικοινωνίας και διαχείρισης.
Σημαντικό ρόλο σε αυτή τη διαδικασία έχει και ο συνοδός ή φροντιστής του ασθενούς, ο οποίος γνωρίζει καλύτερα τις ιδιαίτερες ανάγκες του.
Ειδικός θάλαμος στην Παιδιατρική
Η εκπαίδευση, σύμφωνα με όσα ανέφερε η Ελπίδα Μπαρέ, έχει ήδη μεταφραστεί σε πρακτικές αλλαγές.
Στην Παιδιατρική Κλινική έχει δημιουργηθεί θάλαμος που μπορεί να υποδέχεται παιδιά με αυτισμό, ώστε το νοσοκομειακό περιβάλλον να είναι περισσότερο προσαρμοσμένο στις ανάγκες τους.
«Ένα παιδί τη φορά αν βοηθήσουμε είναι κέρδος», ήταν το χαρακτηριστικό μήνυμα της Νίκης Πατσουράκη, υπογραμμίζοντας ότι ακόμη και η διαχείριση ενός περιστατικού με καλύτερο τρόπο αποτελεί ουσιαστικό αποτέλεσμα.
Παράλληλα, όπως ειπώθηκε, οι γονείς που έχουν βρεθεί στο νοσοκομείο με αυτιστικά παιδιά έχουν μεταφέρει θετικές εντυπώσεις από τη διαφορετική προσέγγιση που επιχειρείται.
Από το Αγρίνιο σε άλλες περιοχές
Η συνεργασία δεν περιορίστηκε στο Νοσοκομείο Αγρινίου. Αντίστοιχες δράσεις πραγματοποιήθηκαν και στο Νοσοκομείο Μεσολογγίου, ενώ μέλη της «Ανεμώνης» βρέθηκαν και στην Ικαρία, όπου μετέφεραν την εμπειρία και την τεχνογνωσία που έχει αναπτυχθεί.
Σύμφωνα με όσα αναφέρθηκαν στη συνέντευξη, η Αιτωλοακαρνανία έχει δημιουργήσει έναν ευρύτερο κύκλο δράσεων γύρω από την εκπαίδευση των επαγγελματιών υγείας για τον αυτισμό.
Η «Ανεμώνη» υποστηρίζει ότι η προσπάθεια αυτή έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς οι οικογένειες αυτιστικών ανθρώπων συχνά αντιμετωπίζουν το νοσοκομείο με φόβο και άγχος, ακριβώς επειδή γνωρίζουν τις δυσκολίες που μπορεί να προκύψουν από ένα περιβάλλον που δεν είναι προσαρμοσμένο στις ανάγκες τους.
Η αφετηρία ήταν ένα περιστατικό
Για την Ελπίδα Μπαρέ, η ανάγκη για αλλαγή έγινε ακόμη πιο έντονη μέσα από ένα περιστατικό που είχε παρατηρήσει.
Ένα παιδί με αυτισμό είχε επισκεφθεί οδοντίατρο λόγω έντονου πόνου. Το παιδί δεν μπορούσε να περιγράψει τι ακριβώς συνέβαινε, ενώ οι γονείς προσπαθούσαν να εξηγήσουν την κατάσταση στον επαγγελματία υγείας.
Το παιδί δεν μπορούσε να συνεργαστεί με τον τρόπο που συνήθως απαιτείται σε μια εξέταση και ο επαγγελματίας υγείας δεν γνώριζε πώς να το προσεγγίσει.
«Τι είναι αυτό που θα μπορούσε να αλλάξει λίγο τα πράγματα;», ήταν το ερώτημα που, όπως ανέφερε, αποτέλεσε ουσιαστικά την αφετηρία για την πρόταση της «Ανεμώνης».
Από εκεί ξεκίνησε μια συνεργασία που, όπως περιέγραψαν οι δύο πλευρές, εξελίχθηκε σε έναν ευρύτερο κύκλο ενημέρωσης, εκπαίδευσης και πρακτικών παρεμβάσεων.
Κοινός στόχος είναι πλέον το νοσοκομείο να μην αποτελεί έναν ακόμη παράγοντα άγχους για έναν αυτιστικό ασθενή και την οικογένειά του, αλλά έναν χώρο όπου το προσωπικό γνωρίζει πώς να τον υποδεχθεί, να επικοινωνήσει μαζί του και να προσαρμόσει τη φροντίδα στις ιδιαίτερες ανάγκες του.
